Συμβούλιο της Ευρώπης: Οι τροπολογίες στο εκλογικό νόμο της Τουρκίας παρεμποδίζουν την δημοκρατία και το αδιάβλητο των εκλογών

Στρασβούργο, Ανταπόκριση: Κώστας Δαβάνης

Παρά τα σημάδια προόδου, ένας πρόσφατος νόμος που τροποποιεί τις διαδικασίες των βουλευτικών εκλογών στην Τουρκία θα μπορούσε να εμποδίσει τη συμμετοχή νεότερων και μικρότερων κομμάτων, σύμφωνα με γνωμοδότηση της Επιτροπής της Βενετίας του Συμβουλίου της Ευρώπης. Η γνωμοδότηση αναγνωρίζει ότι, μετά τη μετατόπιση από την κοινοβουλευτική στην προεδρική μορφή διακυβέρνησης το 2018, η Τουρκία έπρεπε να αναθεωρήσει την εκλογική της νομοθεσία.

Ειδικότερα σύμφωνα με την επιτροπή το εκλογικό όριο παραμένει «από τα υψηλότερα στην Ευρώπη», ακόμη και μετά τη μείωσή του. Οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες που χρησιμοποιούν το αναλογικό σύστημα στις εκλογές είτε δεν διαθέτουν κανένα νομικό όριο όπως η Φινλανδία, Ιρλανδία, Πορτογαλία ή Ελβετία είτε ορίζουν μέγιστο όριο 5% στο παράδειγμα της Τσεχίας, Γερμανίας, Πολωνίας ή Ρουμανίας.

Στην Τουρκία, οι έδρες κατανέμονται σε επίπεδο εκλογικής περιφέρειας και η συντριπτική πλειονότητα των εκλογικών περιφερειών έχει λιγότερες από δέκα έδρες. Ως εκ τούτου, το φυσικό όριο έχει «σημαντικό αντίκτυπο», σύμφωνα με την Επιτροπή, με αποτέλεσμα να είναι δύσκολο για τα μικρά κόμματα να επιτύχουν κοινοβουλευτική εκπροσώπηση ανάλογη με το επίπεδο υποστήριξής τους ακόμη και αν περάσουν το εθνικό όριο του 7%.

Η γνωμοδότηση συνιστά επίσης στις τουρκικές αρχές να επανεξετάσουν εάν η ισορροπία μεταξύ των αρχών της δίκαιης εκπροσώπησης και της σταθερότητας της κυβέρνησης επιτυγχάνεται με τον σωστό τρόπο, μετά την εισαγωγή προεδρικής μορφής διακυβέρνησης. Επιπλέον, η ανεπαρκής διαβούλευση με τα κόμματα της αντιπολίτευσης και την κοινωνία των πολιτών πριν από την έγκριση του νόμου αντικατοπτρίζει την έλλειψη «πολιτικής συναίνεσης» για το νόμο. Οι τουρκικές αρχές απέδωσαν την ταχύτητα της υιοθέτησης στον σχετικά περιορισμένο αριθμό αλλαγών που εισήγαγε ο νόμος και εξήγησαν ότι οι «άτυπες συζητήσεις» σχετικά με τις τροπολογίες «διήρκεσαν για περισσότερο από ένα χρόνο» πριν από την υποβολή του σχεδίου στη Βουλή. Ωστόσο, εκπρόσωποι της αντιπολίτευσης και της κοινωνίας των πολιτών θεώρησαν τη συμμετοχή τους ανεπαρκή και όπως προέκυψε οι περισσότερες προτάσεις που αφορούν το νομοσχέδιο της αντιπολίτευσης δεν εξετάστηκαν.

Παράλληλα μια άλλη τροπολογία καθιστά πιο δύσκολο για τα μικρότερα και νεότερα κόμματα να «βρουν το δρόμο τους» προς το Κοινοβούλιο, αφού η απαίτηση να έχουν διεξαχθεί δύο κομματικά συνέδρια σε εθνικό, επαρχιακό και περιφερειακό επίπεδο πριν ένα κόμμα μπορεί να συμμετάσχει στις επόμενες κοινοβουλευτικές εκλογές συνιστά «υπερβολικό βάρος» για τα νεότερα κόμματα. Η γνωμοδότηση εγείρει επίσης ανησυχίες για τα άρθρα 5 και 6 του νέου νόμου, τα οποία αλλάζουν τους κανόνες για τη σύσταση εκλογικών επιτροπών σε επίπεδο επαρχίας και περιφέρειας που εποπτεύουν τη διοίκηση της ψηφοφορίας. Η αντικατάσταση ενός συστήματος αρχαιότητας με ένα σύστημα λοταρίας, βάσει του οποίου τα δικαστικά μέλη των συμβουλίων θα καθορίζονται «με κλήρωση» από δικαιούχους δικαστές, οδηγεί σε επιδείνωση της προβλεψιμότητας του συστήματος και δυνητικά καθιστά τον διορισμό πιο επιρρεπή σε πολιτικές πιέσεις και χειραγώγηση.

www.ertnews.gr

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Scroll to top